Jubileumboek 50 Jaar Notoarestoen

Ter gelegenheid van het 50-jarig jubileum (1968-2018) is het verhaal van Notoarestoen voor het eerst vastgelegd in boekvorm. Een naslagwerk over de geschiedenis van een uniek stukje Groningen met o.a.

● De drijfveren van een gedreven plantenverzamelaar die met een vleugje
    Grunniger  aignwiezeghaid zijn droom volgde én waarmaakte
● De fascinerende transformatie van een kaal weiland tot weelderig groen paradijs
● Verborgen schoonheid: een kleurrijke impressie van zeldzame exoten
    met fluwelen jasjes, vrolijke vaantjes en de eendenpoot als symbool van de liefde
● Een evaluatie: is het grensverleggende experiment van de notaris geslaagd?
● De onmisbare rol van vrijwilligers toen en nu

De normale prijs van dit fraaie jubileumboek bedraagt  € 32,50*.  Wilt u onze stichting steunen om de waardevolle collectie te behouden? Voor alle nieuwe donateurs geldt een welkomstkorting van € 7,50. U betaalt dan de liefhebbersprijs van € 25,- *                  ( *exclusief de verzendkosten van € 5,-)

De publicatie van het jubileumboek is mede mogelijk gemaakt dankzij de gulle sponsoring van digitale drukker Fotofabriek Groningen  www.fotofabriek.nl

Bestel het jubileumboek 50 Jaar Notoarestoen

Jubileumweekend 50 jaar Notoarestoen

Dit jaar bestaat het arboretum 50 jaar! Behalve het genieten van de bloemenpracht van honderden rododendrons, staat het jubileumweekend van 12-13 mei vooral ook in het teken van kunst. Zaterdag 12 mei om 15.00 uur onthult de heer Paas, commissaris van de Koning in de provincie Groningen, een  borstbeeld van  notaris Cornelus Nanning Smit (1916-2002), oprichter van Notoarestoen. Een eerbetoon aan diens unieke levenswerk, waarbij een kaal winderig weiland werd  getransformeerd tot een exotisch  paradijsje. Het beeld, gemaakt door kunstenares  Angelien Coco Martin, krijgt een centrale plek in de tuin.  In het tuinhuis van het arboretum  zijn kunstwerkjes te bewonderen van kinderen uit Eenrum.  Hoe beleven zij de rododendrons en andere exoten in hun dorp? De schilderijen zijn gemaakt onder leiding van kunstenares Antje Sonnenschein. Er wordt doorlopend een  documentaire vertoond over de Notoarestoen,  gemaakt door filmer Jan Oosterdijk. Tegelijkertijd wordt de echtgenote van de notaris, Afina Smit, in  het zonnetje gezet in galerie  Het Raadhuis in Eenrum.  Gedurende het jubileumweekend is er een exclusieve expositie van twee  prachtige portretten van Afina gemaakt door Ekke Kleima in de jaren  dertig.  Kleima was lid  van de Groninger Kunstkring De Ploeg en bevriend met het echtpaar. In ruil ”voor een doosje  sigaren”  maakte hij een ontroerend olieverfschilderij van de jonge vrouw met de poppenkast  figuren Jan Klaassen en Katrijn.

Groen dagje voor vrijwilligers Notoarestoen

Het is een goede traditie geworden dat de vrijwilligers van het Arboretum één keer per jaar getrakteerd worden op een dagje uit. Het is dan de gewoonte om hen een excursie in het groen aan te bieden. Op zondag 24 september 2017 werd de stadstuin Kempkensberg in Groningen bezocht. Deze glooiende tuin  ligt boven op het dak van de parkeergarage van het z.g. ‘Cruiseschip’, het gebouw van de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) en de Belastingdienst (BD). Op ca. 3,5 hectare zijn 55.000 vaste planten in 200 soorten en 40.000 bollen geplant. De beplanting langs de rand van de daktuin heeft een meer natuurlijk karakter  en vormt zo een verbinding met het aangrenzende Sterrebos. Groenman Martin Spiljart gaf een uitgebreide uitleg over het ontstaan en onderhoud van de stadstuin, waarna tijdens een zonnige wandeling kon worden genoten van de tuin in vroege herfstkleuren. De middag werd afgesloten met een borrel bij Restaurant Abraham Mosterd in Eenrum, waarbij afscheid werd genomen van bestuurslid Louis Vasse, die als hovenier 6 jaar betrokken was bij de Notoarestoen.

Vreemd gaan


Er staat sinds afgelopen jaar een schuinsmarcheerder in het arboretum, zo een die het niet zo nauw neemt. Een die ongegeneerd vreemd gaat, en nog wel met een ver familielid. Nou blijkt, als je de literatuur er op naslaat, dit in deze familie wel vaker voor te komen.

Arjan Laros van boomkwekerij Esveld uit Boskoop heeft hier ook al eens een artikel over geschreven, wat in Arbor Vitae 2-19 van 2009 is gepubliceerd. In dit geval is het een kruising tussen twee geslachten uit de heidekruidfamilie, aan een kant Rhododendron en de andere partner is een Ledum, dit gaf X Ledodendron. We noemen dit dan bij planten een intergenetische bastaard. Het X teken voor de naam geeft aan dat dit een bastaard is. Maar ik zeg “gaf” want met de huidige naamstelling is dit niet meer zo, n.l.  Ledum is al enige tijd opgegaan in het geslacht Rhododendron. Dus thans is er geen sprake meer van “vreemd” gaan.

De plant in kwestie staat nabij het bord waarop onze sponsors adverteren. Het is Rhododendron ‘Arctic Tern’. Een Amerikaanse kruising van H.L. Larson, en in Europa door Peter Cox (1982) geregistreerd, van Rhododendron trichostomum met Ledum groenlandicum (Rhododendron groenlandicum). Een laat in mei bloeiende “dwergrhododendron” die bloeit met 3 – 4 cm grote bloemtrosjes van witte bloemen.

Overigens in het arboretum staan nog wel meer van die “vreemd” gaande planten, want ook bij de rozenfamilie lusten ze er wel pap van.

 

Martin Spiljart

Martin Spiljart

 

 

Einzelgänger

“Ja, als je onze sortimentslijst bekijkt dan hebben we veel van die gastjes in het arboretum. Tussen al die Rhododendrons duikt er plotseling zo maar eentje op. Wat doe je hier, zal je denken. Hoor je hier wel thuis, vraag je je af. Beetje apart uiterlijk? Maar toch zulke “buitensporigen”, dat maakt de arboretumgemeenschap levendig. Vandaar deze keer aandacht voor één van onze eenlingen.

Wat onopvallend staand tussen de Rhodo’s langs het brede asfaltpad bij de vijver, is je fraaiheid eigenlijk het mooist in deze periode van het jaar als je bezig bent je bladeren te verliezen. Dan vallen je merkwaardige zaaddozen op. Je heet in het Nederlands wel Epaulettenboom, omdat je zaaddozen wel lijken op die fraaie versierselen op uniformen.

Je Latijnse naam is Pterostyrax hispida, vertaald levert dit je andere Nederlandse naam: Vleugelstorax op. (ptero = vleugel, styrax= storax of hars). De familie, de Styracaceae, waartoe jij behoord heeft de laatste jaren meer aandacht gekregen van laanbomenkwekers. Vooral het geslacht Styrax. Na intense selectie en kruisen door voornamelijk Amerikaanse kwekers, zijn er interessante rijkbloeiende kleine straatbomen uit voortgekomen. Op dit moment bezitten we nog geen Styrax in het arboretum. Wellicht moeten we hier eens wat van aanschaffen.

Achter in het arboretum verscholen staand tussen de takken van een Taxus, kom je de Sneeuwklokkenboom, Halesia carolina, een andere familielid van de Pterostyrax tegen. De fraaiheid van deze plant zie je in de voorzomer, dan is zij versierd met talrijke klokvormige witte bloemen.

Het Magnoliasortiment is kortelings uitgebreid met een aantal nieuwe veelbelovende cultivars. Voornamelijk staand nabij het theehuis. Dit is bewust gedaan, daar het gebied waar de Magnolia nu voorkomt nog al wat Honingzwam bevat. Deze schimmel kan vervelend zijn voor de jonge aanplant. ”    

                                                                                                                                             Martin Spiljart

Priestermonnik plant boom in de Notoarestoen

priestermonnik_plant_boom

Vader Serafim Standhart

Vader Serafim Standhart, werkzaam binnen de Russisch-orthodoxe geloofsgemeenschap heeft in het bijzijn van de vrijwilligers een Anna Paulowna-boom geplant. De Eenrumse Conny van der Werf, zelf ook vrijwilliger en betrokken bij dezelfde geloofs-gemeenschap, heeft deze Herinneringsboom gedoneerd in het kader van het “Ruslandjaar” en 400 jaar betrekkingen tussen Rusland en Nederland. Deze jonge boom vervangt een ouder exemplaar van dezelfde soort welke tijdens de najaarsstorm van 28 oktober jl. omwaaide.

De Anna Paulownaboom ofwel de Paulownia tomentosa, is een prinsessenboom. Zij werd genoemd naar prinses Anna Paulowna (1795-1865), de dochter van tsaar Paul I van Rusland. Zij was als echtgenote van Koning Willem II van 1840 tot 1849 koningin van Nederland. Van haar is bekend dat zijn een vrouw was die hield van pracht en praal. Zij vormt de verbindende schakel tussen het Huis van Oranje dat 200 jaar bestaat en het huis Romanov, dit jaar 300 jaar oud. Als je de prinsessenboom in bloei aanschouwt begrijp je waarom zij zo’n koninklijke naam heeft gekregen. De bloemkleur is prachtig koninklijk (lavendelkleurig) blauw met van binnen gele strepen. Ze geuren verrukkelijk naar viooltjes.

Op dezelfde vrijwilligersochtend werden bovendien drie nieuwe rododendrons geplant, waarvan er een, de z.g. Rhododendron Boskoop Ostara werd gedoneerd door Antje Sternagel, eveneens een bewoonster van Eenrum !

Jeugdgroep IVN Westerkwartier bezoekt Arboretum Eenrum

Op 3 april 2013 kwamen 18 kinderen van 8 tot 12 jaar met vrijwilligers en ouders naar de Notoarestoen voor een activiteit op de woensdagmiddag.

Ze kregen eerst een rondleiding door dendroloog Martin Spiljart en gingen toen met een paar opdrachten aan het werk. Vol enthousiasme werden stinsenplanten en rhododendron bladeren gezocht en daarna met Martin besproken. Aan de hand van een aantal takken met bladeren en knoppen moesten de kinderen de namen raden van enkele bomen. Er werd ook nog gespeurd naar vogels die in de tuin voorkomen. Tenslotte kon de jeugd zich vermaken in de speeltuin tegenover het Arboretum. De heer Woltjer, vrijwilliger bij het IVN en de kinderen waren zeer tevreden over de middag. Ze werden van harte uitgenodigd om in de meimaand de tuin nog eens te bezoeken als de honderden rhododendrons en azalea’s bloeien.

Leerlingen van obs De Octopus maken vogelhuisjes

In het najaar van 2012 werd het Arboretum Notoarestoen verrast door een royale schenking van de Stichting Stimuleringsfonds Eenrum.

Het bestuur besloot het bedrag te bestemmen voor de aanschaf van nieuwe nestkastjes in de tuin.
Leerlingen van obs Octopus in Eenrum werden betrokken bij deze activiteit die de naam kreeg Project Nestkast. Vrijwilligster Margriet de Vries en voorzitter Jan Hink kwamen in gesprek met Ina Kotter, leerkracht van groep 7, die zeer enthousiast bleek voor het plan.

Op woensdagochtend 6 februari 2013 werd er door de leerlingen flink gewerkt. Enkele ouders hielpen mee. Tijdens het knutseluur werden 30 vogelhuisjes in elkaar gezet. De kinderen gaven in een volgende knutselles de kastjes ook nog een leuk kleurtje.
Op 22 maart j.l. hebben de kinderen, geassisteerd door voorzitter Jan Hink, de nestkastjes zelf in de tuin opgehangen. Het bestuur van de Stichting Stimulingsfonds en ook de pers was bij deze feestelijke gebeurtenis aanwezig. En nu maar afwachten wanneer de huisjes bewoond gaan worden!

 

SAM_0647